یک فنجان واژه‌شناسی

واژه‌شناسی - ۲۴

۰۳ آبان ۱۴۰۰ | ۱۳:۰۲ کد : ۲۲۷۸۱ اینجا فارسی زبان بین‌المللی است
تعداد بازدید:۳۵۸
واژه‌شناسی - ۲۴

یک فنجان واژه‌شناسی - ۲۴
بهروز صفرزاده
...................................................
ضرب‌الاجل
واژۀ عربیِ «ضرب‌الاجل» از سه جزء تشکیل شده‌است:
ضرب
ال‍
اجل
«اجل» یعنی مهلت یا زمانِ مشخص و معین.
یکی از معانیِ متعددِ «ضرب» هم در عربی، «تعیین کردن» است.
بنا بر این مثلاً می‌گویند:
ضَرَبَ لَنا أجَلًا؛ یعنی: مهلتی برایمان تعیین کرد.
«ضرب‌الاجل» یعنی مهلتی که پایانش تعیین شده‌است. معادلِ انگلیسی‌اش
deadline است.
جزءِ آخرِ این واژه، یعنی «اجل»، هیچ ربطی به ریشۀ «ع‌ج‌ل» (عجله، عجول، تعجیل) ندارد.
بعضی‌ها به‌ غلط «ضرب‌العجل» می‌نویسند، چون خیال می‌کنند با «عجله» ربط دارد.
.....................................
پی‌نوشت: «یک فنجان واژه‌شناسی» سلسله یادداشت‌هایی است که به کالبدشکافیِ برخی واژه‌های رایج در فارسی می‌پردازد و چند و چونِ پیدایش و تحولِ آن‌ها را می‌کاود. این یادداشت‌ها را آقای بهروز صفرزاده، از اعضای هیئتِ مؤلفانِ مؤسسهٔ لغت‌نامهٔ دهخدا، نوشته و هر هفته یکی از آن‌ها در وب‌گاه و شبکه‌های اجتماعیِ مؤسسهٔ لغت‌نامهٔ دهخدا منتشر می‌شود. امیدواریم هر فنجان از این واژه‌شناسی به کامتان گوارا باشد.

کلید واژه ها: یک فنجان واژه شناسی بهروز صفرزاده موسسه دهخدا آموزش زبان فارسی ضرب‌الاجل


( ۲ )

نظر شما :